Waarom werkt de ILT hieraan?

De ILT bevordert met dit programma, dat afvalstoffen op een juiste manier worden verwerkt. En beperkt of voorkomt hiermee schade voor mens en milieu.  De ILT-brede risicoanalyse (IBRA 2019) schat de totale schade op € 1,8 miljard. Met dit programma wil de ILT bijdragen aan het terugdringen van de risico’s van afval en het circulair maken van de economie. Om dat te bereiken heeft dit programma 3 doelen:

  • Het voorkomen van verspilling van schaarse grondstoffen;
  • Een juiste verwerking van gevaarlijke afvalstoffen;
  • Het voorkomen van de dump van Nederlands afval in niet-OESO  landen. (OESO is Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling)

Podcast over export van auto’s naar Afrikaanse landen

Icoon van een podcast

"Samen met de ILT hebben we 3 dagen controles uitgevoerd in de Amsterdamse haven. Hoe is de staat van de voertuigen die naar Afrika gaan? We hebben 160 auto’s getest. Oude auto’s. Auto’s zonder apk. Auto’s waar de katalysator uit was gehaald", Arthur van Lee (adviseur bij de RDW)

Wat heeft de ILT in 2020 gedaan?

Kunststofafval

De ILT onderzoekt in 2020, hoe de logistiek van kunststofafval is veranderd. Dit naar aanleiding van het Chinese importverbod voor kunststofafval. Dit onderzoek geeft inzicht waar het kunststofafval, dat eerder naar China werd geëxporteerd, nu naartoe gaat. Dit voorkomt dat Nederlands kunststofafval ongewenst wordt geëxporteerd, naar landen met een laagwaardige verwerkingsstructuur. Of landen waar de toestroom van Nederlands afval de lokale inzamel- en verwerkingsstructuur ondermijnt. Hiervoor bezoekt de ILT de grootste exporteurs en voert zij een data-onderzoek uit. Ook onderhoudt de ILT contact met de belangrijkste bestemmingslanden, voor de verificatie van de recycling. 

Voor het toezicht op de belangrijke eisen van verpakkingen, benadert de ILT in 2020 de producenten/importeurs van 2 productgroepen. Dit zijn glazen flessen van gedistilleerde dranken en wasverzachterflacons. De ILT stuurt waarschuwingsbrieven naar de eerste groep producenten/importeurs.Voor de andere productgroep loopt het toezicht nog. Bij die groep doet de ILT ook onderzoek naar de recyclebaarheid van de verpakkingen. 

Elektronica-afval 

De ILT houdt toezicht op de verwerking van afgedankte elektronica en elektronische apparatuur (AEEA). Zo pakt zij lekstromen aan die niet worden ingezameld en gerecycled, volgens de Nederlandse georganiseerde verwerkingsstructuur. Hierbij wordt het toezicht op de export van elektronische apparaten, naar onder andere Afrika, intensiever. Ook richt een voorlichtingscampagne van de ILT zich in 2020 op alle bekende schrootbedrijven. Daarna controleert de inspectie, door steekproeven, ongeveer 150 bedrijven op de naleving van de voorschriften. Tenslotte voert de ILT gesprekken met organisaties uit de sloopbranche. Deze gesprekken voert zij om vrijkomende AEEA, al direct bij het vrijkomen, af te voeren naar erkende verwerkers.

Samenwerking tussen toezichthouders in de keten van AEEA

De Taskforce AEEA bestaat uit 14 omgevingsdiensten1 , de Landelijke Eenheid van de Politie, het Landelijk Meldpunt Afvalstoffen en de ILT. Deze taskforce controleert sinds 2020 of de verwerkers van AEEA voldoen, aan de afgesproken kwaliteitseisen voor inzameling en hoogwaardige verwerking en recycling (Weelabex). Op basis van een tactische analyse, AEEA uit 2019, zijn bedrijven geselecteerd voor de controles. Andere omgevingsdiensten2  hebben zich inmiddels ook aangemeld ter versterking van de Taskforce. 6 omgevingsdiensten overleggen nog over hun deelname.

Verkenning biomassa

Op basis van een kwantitatief onderzoek schetst de ILT in 2020 een eerste beeld van een aantal grote biomassa afvalstromen, die worden geïmporteerd en geëxporteerd. Verschillende deelstromen zijn getoetst aan de volgende aspecten:

  • circulariteit (hoogwaardige verwerking); 
  • giftigheid/milieuvervuiling; 
  • klimaatverandering. 

2 deelstromen hebben de hoogste risicoscore. Deze deelstromen zijn uitgekozen om verder te onderzoeken. Dit zijn houtafval en oliën/vetten. 

Chemische reststromen in de brandstofketen

In vervolg op het rapport over stookolie en autobrandstoffen voor de West-Afrikaanse markt (2018), maakte de ILT in 2019 verdere afspraken over het naleven van de Europese regels voor chemische stoffen (REACH). Deze afspraken maakte zij met de Vereniging Onafhankelijke Tankopslagbedrijven (VOTOB). De VOTOB stelt, na tussenkomst van de ILT, voor haar leden een REACH-Guidance en Richtlijn productacceptatie op. En ontwikkelt een opleidingstraject. De nieuwe richtlijnen zijn in oktober 2020 opgesteld. De leden van de VOTOB nemen in 2020 de REACH-Guidance en Richtlijn productacceptatie op in hun kwaliteitssysteem.

Inzameling en verwerking van kwikhoudende afvalstoffen

De ILT pakt het toezicht op kwikstromen op. Dit doet zij na meerdere signalen en een uitvoerige analyse van het Landelijk Meldpunt Afvalstoffen (LMA).De ILT benadert de betrokken bedrijven, om meer inzicht in de kwikgehalten en de verwerking te krijgen. De inspectie controleert een aantal eerder veronderstelde onjuistheden. Hierbij constateert zij geen overtredingen. 

Export van brandstoffen en auto’s naar Afrika 

In 2020 brengt de ILT de kwaliteit van gebruikte voertuigen, uitgevoerd naar Afrikaanse landen, in beeld. Uit het ILT-rapport blijkt dat 80% van de gebruikte voertuigen, die vanuit Nederlandse havens naar Afrikaanse landen worden geëxporteerd, niet voldoet aan de eisen die Afrikaanse landen stellen. Bijvoorbeeld met betrekking tot de uitstoot van deze voertuigen. Tijdens het onderzoek werkt de ILT nauw samen met experts van de RDW. Door samenwerking met het UN (Environment Program), krijgt het onderzoek van de ILT ook internationale betekenis. Het rapport is in oktober 2020 gepubliceerd door de staatsecretaris van IenW. Dit in samenwerking met de directeur van UNEP en de milieuminister van Ghana. Het onderwerp is internationaal breed opgepikt. Onder andere door The New York Times, NU.nl en de Telegraaf. De ILT presenteert haar rapport tijdens diverse internationale bijeenkomsten. 

Sloopschepen en offshore-installaties

Het aanbod van te slopen boorplatformen, neemt in 2020 toe. Dat komt door de energietransitie, de consequenties van de coronacrisis en de verlaging van de olieprijs. Deze toename leidt tot een toenemend aanbod voor EU-erkende scheepssloperijen en de sloop van deze platformen in Turkije. De ILT constateert hierbij tekortkomingen. Er is een proces-verbaal opgemaakt. En de betrokken platformen zijn teruggestuurd naar het land van herkomst. Daarnaast constateert de ILT dat, in een aantal gevallen, sloopschepen op stranden in Zuid-Azië zijn gesloopt. De schepen waren bijvoorbeeld Nederlands eigendom. Of de laatste haven voor de sloop was een Nederlandse haven. Om dit tegen te gaan, werkt de ILT aan een voorspellend model. Dit doet zij om preventief op te treden. Daarnaast zoekt de ILT in 2020 internationale samenwerking op met andere Europese inspectiediensten. 

Besluit beheer batterijen en accu’s

Door de komst van de lithium-ion batterij is het gebruik van batterijen steeds verder toegenomen. Dat legt ook een toenemend beslag op de grondstoffen die nodig zijn voor het maken van deze batterijen. Een zo hoog mogelijke inzameling en recycling van deze batterijen, wordt daarom steeds belangrijker. De ILT voert een verkenning uit rondom de inzameling van oude batterijen en accu’s. En naar de rol van de inspectie daarin. 

Voetnoten

  1. De Omgevingsdiensten: Rivierenland, Regio Arnhem, Regio Nijmegen, De Vallei, Achterhoek, Veluwe IJssel, Noord Veluwe en de DCMR Milieudienst Rijnmond.
  2.   Omgevingsdiensten: IJsselland, Twente, Groningen, Fryske Utfieringstsjinst Miljeu en Omjouwing (FUMO), Zuid-Holland Zuid en Midden- en West-Brabant.